 De vele renovatieprojecten in de kleine zijstraten en het Van Diemengebied hebben sporen nagelaten. Ook bouwplannen die nog worden gerealiseerd aan de Kop van Lombok en de huurwoningencomplexen rondom de Bandoengstraat zullen effect hebben. Lombok blijft in ontwikkeling.
In Lombok wordt door veel verschillende gewoond, door jong en oud. Continu wordt gesleuteld om de meer dan 100 jaar oude wijk aan de eisen van de moderne tijd te laten voldoen met behoud van het sfeervolle karakter. Mitros verbouwt de oude Antoniusschool tot seniorenwoningen naast het zorgcentrum en medische complex: hart van Lombok.
 Creatieve bewoners hebben opmerkelijke interieurs gerealiseerd. In de videofilm nemen we een kijkje bij deze huizen en andere markante gebouwen in de wijk. Het museumcafé Lombok, het oosters badhuis Hamam, de voormalige sojafabriek aan de overkant van het Merwedekanaal en een aantal woningen aan de Leidsekade en JP Coenstraat.
Wandel de route
en kijk je ogen uit!
Lombox 2002 Met dank aan Edith Claessens van de fiets/wandelroute Ontdek Lombok en de Gemeente Utrecht
Start de route bij het Westplein (1), bij de Dambrug. Loop links langs het water over de Leidseweg tot aan de eerste ophaalbrug.
 De Leidsche Rijn is gegraven in 1664 voor de verbinding over water tussen Utrecht en Holland. Nu is het de hoofdfietsroute van en naar het nieuwe VINEX-stadsdeel Leidsche Rijn. Met de ontwikkelingen rondom het Stationsgebied en de plannen voor een ondertunneld Westplein voor het verkeer pleiten de bewoners uit Lombok voor het doortrekken van vaarwater naar het centrum.
(2) Rechts zie je de nieuwe huurwoningen met feloranje bakstenen. Tot voor kort stond hier de
lood- en zinkpletterij van Hamburger uit 1872. De ronde daken refereren aan de fabriekloodsen. Je kijkt hier op het molenerf en het door de buurt veroverde Molenpark. Links: Het rode  bakstenen gebouw met poort (3) wordt gevolgd door statige panden met trapgevels. Onder het volgende poortje zijn de oude reclameteksten in 2001 opnieuw opgeschilderd. Erachter is een kinderspeelplaats.
Let verderop op de bijzondere brievenbussen met o.a een pelikaan. De verlichting is fraai door de singellantaarns (1999) en de (4) monumentale JP Coenbrug (1897) en Abel Tasmanbrug (1906).
 Sinds 2002 schijnt een rode gloed uit de kantoorpanden (2001) aan de Graadt van Roggenweg over de klinkertjes en het water tot verdeeld genoegen van de omgeving.
Ga de JP Coenbrug over en loop rechtdoor.
(5) Het voormalige postkantoor wordt gerenoveerd en mogelijk verbouwd tot eetgelegenheid.
Ga rechts het Molenpark in.
 (6) Naast de ingang van het Molenpark zal een glazen gebouw met zonnepanelen gerealiseerd worden met een atelier. De populieren in het Molenpark worden regelmatig gekortwiekt, vanwege de Ster, de enige werkende houtzaagmolen in Nederland. (7) Oorspronkelijk stonden hier twee houtzaagmolens: de Ster uit 1721 en de Bijgeval uit 1739. De laatste is verdwenen. De Ster is op initiatief van buurtbewoners in 1999 herbouwd. De houtdroogloodsen (8) zijn door de toen nog jonge architecten Claus en Kahn verbouwd tot een kinderdagverblijf, muziekoefenruimte en kantoor.
Ga terug naar de ingang van het Molenpark.
(9) Je loopt langs de Parkschool. In het noodgebouw start vanaf januari 2003 de voorschool voor jonge peuters vanaf 2 jaar.
Ga linksaf de JP Coenstraat terug in richting de brug.
(10) Waag een blik in de Daendelsstraat. Op 2c zat vroeger een melkboer, let op de blauw witte tegels boven de ramen. Je loopt langs de schutting van de fietsenstalling. Dit waren vroeger de cellen van het (11) naastgelegen politiebureau
JP Coenstraat 2. Er worden plannen gemaakt voor een nieuwe fietsenstalling met woonruimte erboven.
 Sla rechtsaf de Leidsekade in.
 Deze straat wordt dit jaar gerenoveerd. Aan het water ligt het schip Ora et Labora en ernaast een moderne woonark.
(12) Het gebied rondom de Abel Tasmanbrug is in 2001 opnieuw ingericht met een jeu de boulesbaan, schaakbord en een kade waarop je uitkijkt over het (13) Muntmuseum (1912) en het Merwedekanaal.
Ga de Abel Tasmanbrug over, sla rechtsaf, ga de Muntbrug over en ga weer rechtsaf.
(14) De huisjes aan de overkant werden bewoond door brugwachters en ander personeel van Rijkswaterstaat.
 Ga de ophaalbrug en het volgende vaste bruggetje over. Ga linksaf over het bruggetje Park Oog in Al in...
(15) Een uitstapje door het park langs de bibliotheek (1664) die is gebouwd door Jonkheer Everard Meijster. De theekoepel dateert uit de 18e eeuw. De achterliggende wijk is Oog in Al gebouwd naar ontwerp van Berlage en Holsboer rond 1924. In de wijk zijn ook woningen ontworpen door Rietveld.
Loop door het park of via de Mozartlaan naar de Everard Meijsterlaan.
(16) Hier staan de voormalige kantoorgebouwen van de voorheen Stichtse Olie- en Lijnkoekenfabriek (1908), tot mei 2002 in gebruik als Soyafabriek Cereol. Na jarenlange strijd door buurtbewoners is de fabriek uitgekocht, de liefhebbers van industrieel erfgoed strijden nu om behoud van de karakteristieke delen. Er worden plannen gemaakt voor een nieuwe bestemming die de gemeente geld zal opleveren. In de tussentijd gebruiken kunstenaars de ruimte voor kunst en cursussen.
Steek aan het eind van de Everard Meijsterlaan het bruggetje over en loop over de sluizen richting Keulsekade.
(17) De sluizen bestaan uit een ophaalbrug (1885) en een basculebrug (1904). Het grootonderhoud heeft in 2002 plaatsgevonden. Loop de bruggen helemaal af. De huizen aan de overkant aan de (18) Keulsekade (33-24) zijn gebouwd in een stijl die typisch was voor Rijkswaterstaat. Rechts ligt een braakliggend terrein: de Zuidpunt Groeneweg (19). Er worden plannen tot nieuwbouw ontwikkeld.
De wijk Jaffa ontstond iets later dan Lombok. De GG & GD-post (20) op de hoek met de Groeneweg en de Jenaplanschool (21) op de hoek met de Ambonstraat zijn in 1922 gebouwd. De bouwstijl is typerend voor de architectuur van de Amsterdamse School. Opvallend is het gebruik van zware kozijnen met kleine raamverdeling en de ronde vormen bij de GG & GD post (voorheen brandweer). Achter dit gebouw kunnen bezoekers zich in  het oosters badhuis (22) aan de Groeneweg 54 (1993) badderen, zich laten masseren en gebruik maken van een Turks stoombad. Alleen op maandagavond zijn mannelijke bezoekers welkom in de Hamam, dat zich voornamelijk op vrouwen richt.
Loop door de Groeneweg langs een rommelig plein met supermarkten. Wat verderop zijn in 2001 nieuwe woningen (23) gebouwd naar ontwerp van architectenbureau Pouw van Dillen. Op de hoek met de Vleutenseweg is de voormalige machinefabriek Jaffa, later van Stork gerenoveerd met een deel nieuwbouw tot het Lombokbedrijvencentrum (24). Op de bovenverdiepingen zijn appartementen gerealiseerd en zelfs een woongroep voor Surinaamse ouderen (zie film).
Aan de overkant zie je het Majellapark. Loop rechtdoor over de Vleutenseweg.
Rechts zie je de Billitonkade met woonschepen (25). Wat verderop aan de linkerkant ligt een braakliggend terrein dat bestemd is voor woningbouw. Het blauwe gebouw erachter is de Villa Novaschool dat de Archinorm prijs won (26).
De busbaan aan de Vleutenseweg (27) is de afgelopen jaren aangelegd met bushaltes van de internationaal befaamde architect Norman Foster. Aan de rechterkant zie je de Dom en rechts op twee woningen staat een (28) glazen dakkapel (2000).
Vlak daarvoor sla je rechtsaf. De weg splitst zich in de JP Coenstraat en de Johan Camphuysstraat. Dit gebied is halverwege de jaren ‘90 gerenoveerd.
 Ga de JP Coenstraat in en bekijk het borstbeeld (29) van Jan Pieterszoon Coen op 125, het geboortehuis (30) van de cabaretier Wim Sonneveld (1917-1984) is op 84.
In het voormalig winkelpand op 69 van de Gruyter is nu het Museumcafé Lombok gevestigd, de prachtige tegeltableaus zijn bewaard gebleven (31).
Aan de overkant staat de voormalige meisjesschool (1904) die nu (2002) verbouwd wordt tot hart van Lombok (32); een uniek woon-zorgcomplex met 32 seniorenwoningen. Alle medische diensten worden hierin gehuisvest.
Sla rechtsaf de Kanaalstraat in.
Hier staat een groot aantal markante gebouwen. Aan de overkant staat de (33) Sint Antonius van Paduakerk uit 1903. De kerktoren is wat jonger. In de kerk is in de kersttijd een kerststal te zien ontworpen door Cuypers. Het plein staat dan vol met kerstbomen en de oliebollenkraam.
Naast de kerk is het (34) hospice sinds de verbouwing begin 2002 gevestigd. Ernstig zieken worden hier tot aan de dood verpleegd.
 Op 195-197 is het voormalige (35) Sint Antoniusklooster van de zusters Franciscanessen van Heijthuizen uit 1907. Nu is het pand in gebruik als zorgcentrum en dagverzorging voor Surinaamse en Turkse ouderen. In 2002 is het atrium overdekt met een glazen pui.
De bibliotheek (36) ernaast op 199 was in 1927 oorspronkelijk gebouwd als parochiehuis van de kerk.
Ga linksaf de Pieter Bothstraat in tot aan de Van de Boschstraat.
De woningen aan de Abel Tasmanstraat worden in 2003 gerenoveerd in het kader van het laatste particuliere woningverbeteringsproject in Utrecht.
De overige woningen en straten van het zogenaamde (37) ‘Van Diemengebie’ zijn inmiddels opgeknapt of de plannen ervoor zijn nagenoeg afgerond.
Ga linksaf de JP Coenstraat in. Deze straat wordt sinds eind 2001 in drie fasen gerenoveerd.
Het huizenblok 16-24 is jugendstilachtig en exotisch (38), gebouwd in 1898.
Het balkonhek van 31 bestaat uit allemaal verschillende delen. Het rechtse teken op de dakkapel is Syrisch en staat voor ontvankelijkheid (39).
 Ook een aantal huizen vanaf 33 richting Kanaalstraat hebben de monumentenstatus.
Sla rechtsaf de Kanaalstraat in, steek de straat over en loop langs de linkerzijde.
 Sla de tweede linksaf de Bandoengstraat in (40) die beroemd is om het jaarlijkse straatfeest. Het huizenblok maakt onderdeel uit van complex 507. Op dit moment wordt onderzocht of de 350 huurwoningen van Bo-Ex ’91 gesloopt of gerenoveerd moeten worden. Zie site van bewonersvereniging.
Sla rechtsaf de Ternatestraat in, nog een keer rechtsaf de Semarangstraat onder de poortwoning door terug naar de Kanaalstraat.
De zijstraten van de Kanaalstraat zijn gerenoveerd. Steek weer de straat over en sla rechtsaf de Balistraat (41) in. Hier zie je de afwisseling tussen de oude arbeiderswoningen en de nieuwbouwcomplexen van Bo-Ex ’91. Sla linksaf de Ceramstraat (42) in. Op dit moment wordt onderzocht of het haalbaar is om glasvezel aan te laten sluiten naar de woningen voor supersnel internet.
Sla linksaf de Sumatrastraat in, rechtsaf de Kanaalstraat weer in. Het gebied voorbij de Damstraat heet de Kop van Lombok. De onteigeningsprocedure is gestart. De woningen worden gesloopt om plaats te maken voor woningen, een supermarkt, parkeergelegenheid en een nieuwe moskee. De huidige ULU moskee (43) is gevestigd op 36 het voormalig badhuis uit 1915.
Sla rechtsaf de Kanonstraat (44) in.
Vroeger stonden aan de westkant van Utrecht drie kazernes. De straten in deze buurt (1890) kregen namen die daar naar verwezen. Toen werden de kazernes afgebroken. Voor een hotel, een ‘city centre’ en een verkeersplein. De Kogelstraat en de Artilleriestraat moesten, tegelijk met de oneven kant van de Kanonstraat wijken voor de aanleg van het Westplein. In de huizen aan de even kant van de Kanonstraat brandt de kachel, nog even.
 Je kijkt hier op het Westplein en het Stationsgebied. De Utrechtse bevolking heeft zich in mei 2002 tijdens het referendum uitgesproken voor Visie A – “Stadshart Verruimd”.
De gekozen aanpak voor het stationsgebied voorziet in een verbinding van de oostelijke en de westelijke stad via twee hoofdroutes. Daarnaast ligt de nadruk op veel nieuwe woningen en een groen karakter. De komende 20 jaar is dit gebied een bouwput.
Dus kom gerust
nog een keertje terug
om de vorderingen te zien.
|
